Χαρά Κοσεγιάν

Φιλόλογος, διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών και λογοτέχνης.
Subscribe

Συνέντευξη: Νιγκόλ Μπεζτζιάν

July 03, 2006 By: admin Category: Συνεντεύξεις

Στις αρχές του Σεπτεμβρίου 2003, πραγματοποιήθηκε στη Ρόδο το 3ο Οικολογικό Διαγωνιστικό Φεστιβάλ Κινηματογράφου – Ecocinema-. Συγκεκριμένα από τις 9 έως τις 14 Σεπτεμβρίου 2003, προβλήθηκαν ταινίες μεγάλου και μικρού μήκους από όλες τις χώρες του κόσμου, με θέματα οικολογικού περιεχομένου. Ανάμεσα στις πολλές ταινίες προεβλήθη την Τετάρτη 10 Σεπτεμβρίου και ώρα 18.15 η διάρκειας 90 λεπτών ταινία του Νιγκόλ Μπεζτζιάν, με τίτλο το «Άγιο Μύρο», η οποία πραγματεύεται τη διαδικασία παρασκευής του Αγίου Μύρου, με βάση τα βότανα και όλα τα άλλα συστατικά τα οποία χρησιμοποιούνται για το σκοπό αυτό, σε μία μοναδικά ποιητική και αποκαλυπτική καταγραφή της αγίας αυτής τελετής.

Η μουσική της ταινίας υπογράφεται από τον Γερβάντ Γεργκανιάν και το μοντάζ είναι του Καμάλ Χανάουι. Όπως είναι γνωστό η χρήση του Αγίου Μύρου στην αρμενική εκκλησία άρχισε από τον Αγ. Γρηγόριο τον Φωτιστή, όταν βάπτισε το βασιλιά Ντερτάντ (Τιριδάτη) και τους αυλικούς του στις όχθες του ποταμού Ευφράτη το 301 μ.Χ.. Ο καθαγιασμός του Αγίου Μύρου, ο οποίος είναι αποκλειστικό προνόμιο των Καθολικών της Αγίας Έδρας του Ετσμιατζίν και του Μεγάλου Οίκου της Κιλικίας, γίνεται κάθε επτά χρόνια σε μια μεγάλη τελετή με τη συμμετοχή των ιερέων, του λαού και ολοκληρώνεται με την ανάμειξη του νέου Μύρου με τα υπολείμματα του παλιού και με αυτόν τον τρόπο ενοποιείται με το αρχικό το οποίο καθαγιάσθηκε το 301 μ.Χ.. Το Άγιο Μύρο χρησιμοποιείται για τη χειροτόνηση ιερέων (παλαιότερα και των βασιλέων της Αρμενίας) και για την τελετή της βαπτίσεως.Πού γεννηθήκατε και πού ζείτε τώρα;
Γεννήθηκα στη Συρία, αλλά σε μικρή ηλικία μετακομίσαμε στο Λίβανο και από τότε ζω στη Βηρυτό.
Ποια στάθηκε η αφορμή για την ταινία σας;
Είδα μια μικρή αναγγελία σε εφημερίδα της Βηρυτού ότι ο εορτασμός για τα 1700 χρόνια από τον εκχριστιανισμό των Αρμενίων στην έδρα του Μεγάλου Οίκου της Κιλικίας, το Λίβανο, θα περιελάμβανε και τελετή καθαγιασμού του Άγιου Μύρου που ετοιμάζεται αυστηρά μυστηριακά κάθε επτά χρόνια και δίδεται στους πιστούς κατά την τελετή του βαπτίσματος και της χειροτονίας. Παρότι είχα βαπτιστεί δεν ήξερα τίποτα γι’ αυτό και αυτό το γεγονός με έσπρωξε να μάθω περισσότερα και να απαθανατίσω για τους επόμενους αυτή την τελετουργία.
Τι είδους δυσκολίες συναντήσατε στην προσπάθειά σας;
Οικονομικές, αλλά κυρίως θρησκευτικές. Οι ιερείς θεωρούσαν αυστηρά παραδοσιακή και μυστηριακή την όλη διαδικασία και δεν ήθελαν να τραβώ βίντεο την κάθε στιγμή. Σκεφτείτε ότι κατέγραφα τη διαδικασία σχεδόν τρεις μήνες και για μένα ήταν μια τρομερή εμπειρία. Οι ιερείς, από την άλλη, πολύ παραδοσιακοί, πολύ ευαίσθητοι, κινδύνευα κάθε στιγμή να με σταματήσουν και συνεχώς τους εξηγούσα τι ήθελα να δείξω και για ποιο λόγο το έκανα.
Αλήθεια, τι συγκεκριμένο θέλατε να δείξετε;
Την παράδοση. Να τη δείξω και να τη διασώσω. Να μάθουν και οι άλλοι όσα έμαθα και εγώ που τόσα χρόνια αγνοούσα. Είναι μια ζωντανή παράδοση που δεν την είχε κρατήσει κανείς. Πώς κάτι τόσο δυνατό, τόσο πνευματικό γεννιέται από απλά υλικά, της γης, του νερού, της θάλασσας, των ζώων: λάδι κι εκχύλισμα από κεχριμπάρι, δεντρολίβανο, θυμίαμα κάρδου, ζαφορά, ροδέλαιο, λάδι φάλαινας κι άλλα, 44 συνολικά υλικά.
{σημ. Χ.Κ.: ανακατεύονται όλα μαζί και το μείγμα σιγοβράζει για 48 ώρες. Όταν σηκώνεις το σκέπαστρο του λέβητα “το άρωμα φτάνει μέχρι τα βουνά”. Θα μείνει έτσι 40 μέρες κι εκεί και τότε θα έρθει να εγκατασταθεί το Άγιο Πνεύμα στο Μύρο προσφέροντάς του την ευλογία του. Το Μύρο αποτελεί και το συνεκτικό κρίκο για τους Αρμενίους όπου γης. Όλοι έχουν χρισθεί με αυτό.}
Ποια νομίζετε ότι είναι η σχέση του αρμενικού πολιτισμού με τη θρησκεία.;
Ο αρμενικός πολιτισμός είναι ταυτισμένος με τη θρησκεία. Όλα κινούνται γύρω από αυτή. Με τόσα που περάσαμε ως λαός ήταν φυσικό να συγκροτηθούμε γύρω από τη θρησκεία που μας κρατούσε ενωμένους κι αποτελούσε το βασικό συνεκτικό μας κρίκο. Γι’ αυτό και η ταινία, πέρα από το μυστήριο, δείχνει και την αρμενική κουλτούρα, την αρχιτεκτονική, τους τρόπους εργασίας, την ενδυμασία, τον τρόπο σκέψης.
Τι θα είχατε να πείτε λοιπόν για την κατάσταση της σύγχρονης Αρμενίας και τι νομίζετε ότι εμείς που δεν ζούμε μέσα στα κρατικά της σύνορα μπορούμε να κάνουμε γι’ αυτήν;
Η Αρμενία είναι μια μικρή χώρα με λίγους κατοίκους και μεγάλη διασπορά. Στο νέο κράτος όλα ξεκίνησαν από την αρχή, από το μηδέν.
Η ίδια η χώρα είναι πολύ δύσκολη. Έχω πάει τρεις φορές. Βεβαίως οι Αρμένιοι είναι πολύ εργατικός λαός και πολύ φιλότιμος. Εμείς της διασποράς όμως, πρέπει να τη βοηθήσουμε και βασικός τρόπος γι’ αυτό είναι να κάνουμε ευρύτερα γνωστό τον πολιτισμό μας .
Συγχαρητήρια και ευχαριστώ πολύ.

Συνέντευξη στη Χαρά Κοσεγιάν

Η Χαρά Κοσεγιάν είναι φιλόλογος, δ.φ. και λογοτέχνης.
Έργα της είναι:

«Έχει κι άλλες όψεις το φεγγάρι», εκδ. Λιβάνη και
«Γλυκό με θλιμμένα καρύδια», εκδ. Κοχλίας- Σαββάλας.